تفاوت LiteSpeed و Apache و Nginx به زبان ساده

در این مقاله از مایا هاست، به‌ طور خلاصه و ساده با هم بررسی می‌کنیم وب سرور چیست و تفاوت LiteSpeed ،Apache و Nginx در چه چیزهاییه.

از سرعت و مصرف منابع، تا سازگاری با سایتهای مختلف و میزان دردسر مدیریت، مزایا و معایب هر کدوم رو گفته تا بتونید با توجه به نوع پروژه‌، بهترین انتخاب رو کنید.

اگه تا حالا هنگام خرید هاست یا راه‌ اندازی سایت بین گزینه هایی گیر کرده باشید، احتمالاً اسم این سه وب سرور رو زیاد شنیدید.

خیلیا به شما میگن این یکی یا اون یکی سریعتره، اما وقتی دقیق‌ می‌پرسید، پاسخ‌ها یا زیادی فنی میشن یا خیلی کلی.

در این مقاله قراره در کنار هم به این سوالات پاسخ و تفاوت ها رو ساده توضیح بدیم تا بتونید برای کسب‌وکار، وردپرس، فروشگاه، یا پروژه‌ های ترافیک بالا انتخاب درستی داشته باشید.

با ما همراه باشید.

فهرست موضوعات:

• وب سرور چیست؟
• مزایای انواع وب سرور
• معایب و مقایسه
• جمع‌بندی نهایی

وب سرور چیست؟

در جواب به اینکه وب سرور چیست ما میتونیم اون رو به نگهبان سایت تشبیه کنیم.

وقتی کاربر آدرس شما رو باز می‌کنه، مرورگرش درخواستی میفرسته و وب سرور تصمیم می‌گیره چه چیز رو برگردونه؛

فایلی ساده مثل عکس، CSS، یا یک صفحه پویا که باید از دیتابیس داده بخوانه، یا حتی یک فایل دانلودی. وب سرور همچنین مسئول مدیریت همزمانیه؛

اگه 10 نفر همزمان وارد بشن، سادست؛ اما اگه هزاران نفر همزمان وارد بشن، اینجاست که تفاوت‌ ها خودشون رو نشون میدن.

مزایای انواع وب سرور

در این بخش، مزیتهای هر سه گزینه رو ساده و کاربردی بیان می‌کنیم. دقت کنید، مزیت واقعی فقط عدد بنچمارک نیست؛
مزیت یعنی در زندگی واقعی برای شما چه چیزی رو راحت تر می‌کنه؟

Apache:

وب سرور Apache سال ها روی میلیون‌ ها سایت کار کرده و دلیلش هم واضح هست؛ انعطاف و سازگاری.

این وب سرور فایل htaccess. رو به خوبی پشتیبانی می‌کنه؛ اکثر سیستم های مدیریت محتوا و افزونه‌ها با این فایل تنظیم میشن.

همچنین به دلیل اکوسیستم قدیمی و مستندات زیاد آن، اگر مشکلی پیش بیاید، احتمالاً راه‌حلش را به آسانی پیدا می‌کنید.

از قابلیت های دیگر Apache میتوان به ماژولار بودن آن شاره نمود که قابلیت‌های متنوعی را می‌شود با ماژول‌ها اضافه کرد.

Apache برای خیلی از سایت‌ ها هنوزم انتخاب سالمیه، به شرطی که منابع و تنظیمات درست باشد و از نسخه‌ها و کانفیگ بهینه استفاده بشه.

Nginx:

Nginx بخاطر معماری رویداد محور مشهور شد؛ یعنی برای تعداد بالای اتصال همزمان معمولاً سبک‌ تر رفتار می‌کنه.

این وب‌ سرور عملکرد خوب در سرو کردن فایل‌های استاتیک مثل عکس، ویدئو، CSS و JS داره و برای ReverseProxy و LoadBalancing مناسبه؛

یغنی اگه چند سرور دارید یا می‌خواهید ترافیک رو تقسیم کنید، Nginx یک گزینه محبوب هست.

Nginx منابع رو در سناریو های پرترافیک به صورت بهینه استفاده می‌کنه؛ مخصوصا وقتی اتصال‌های همزمان زیادن.

از مزایای دیگر این وب سرور میتونیم به کنترل روی کش، هدرها و مسیرها اشاره کنیم که برای معماری‌ های مدرن کاربردی هست.

Nginx معمولاً در پروژه‌ هایی که رشد سریع دارن یا زیرساخت چند سرویسی دارن، درخشان هست.

LiteSpeed:

این وب سرور LiteSpeed دو تا ویژگی داره که برای خیلی از کسب‌ و کارها جذابه:

سازگاری بالا با محیط‌ های Apache و بهینه‌سازی قوی برای کار.

همچنین LiteSpeed سازگاری نزدیکی با قوانین htaccess. داره؛ یعنی خیلی از قوانین و ریدایرکتها مثل Apache کار میکنن.

از دیگر مزایا میتوان به عملکرد قوی در ترافیک بالا با مصرف منابع خوب و کش اختصاصی LSCache (که برای وردپرس تفاوت زیادی ایجاد می‌کنه) اشاره کرد.

نکته مهم: LiteSpeed دو مدل داره؛ نسخه تجاری (Enterprise) و نسخه متن‌باز (OpenLiteSpeed). این دو از نظر برخی قابلیتها و مدل استفاده یکسان نیستن و باید دقیق انتخاب کنید.

معایب و مقایسه

حالا قصد داریم بدون تعارف، محدودیت‌ها و نقطه‌ضعف‌های رایج را هم ببینیم. چون انتخاب حرفه‌ای به معنی دیدن هزینه های پنهان نیز هست.

Apache:

Apache در برخی سناریو های پرترافیک سنگین تر می‌شه، مخصوصاً اگه تنظیمات و مدل پردازشی درست نباشه.

همجنین تنظیمات دقیق نیاز داره؛ چون اگه کانفیگ پیش فرض باشه، ممکنه هم کند بشه و هم منابع زیادی مصرف کنه.

Apache برای Reverse Proxy در معماری‌ های جدید معمولا گزینه اول نیست (هرچند میشه، ولی خیلی‌ ها مسیر دیگه ای رو ترجیح میدن).

Nginx:

تنظیمات زیادی باید در کانفیگ اصلی انجام بشن و خبری از htaccess. مثل Apache نیست که برای هاست اشتراکی یا تیم‌های غیر فنی می‌تونه سخت‌ باشه.

از طرفی، پیکربندی اولیه هم ممکنه برای مبتدی‌ ها گیج‌ کننده باشه، چون ساختار و منطقش با Apache فرق داره.

ناگفته نماند که برای برخی اپلیکیشن‌ های قدیمی نیاز به سازگار کردن قوانین وجود داره (مثلا rewrite).

LiteSpeed:

نسخه تجاری LiteSpeed هزینه داره و بعضی کسب‌ و کارها با این موضوع مشکل دارن.

از طرفی وابستگی به لایسنس و سیاست‌های محصول میتونه برای برخی تیم‌ ها ریسک مدیریتی ایجاد کنه.

OpenLiteSpeed دقیقا همون Enterprise نیستش و اگه توقع امکانات یکسان داشته باشید، ممکنه ناامید بشید.

همچنین در برخی سناریوهای خاص تنظیمات و یا دیباگ LiteSpeed برای همه آشنا نیستش.

جمع‌بندی نهایی

در خیلی از مقالات، مقایسه رو به یک جمله خلاصه می‌کنن؛ Apache قدیمیه، Nginx سریعه، LiteSpeed هم برای وردپرس خوبه، و… و…

این جملات بخشی از حقیقت رو دارن، اما مشکل اینه که شرایط رو حذف می‌کنن.

در واقعیت، سرعت فقط یک عدد نیست؛ مجموعه‌ تنظیمات، نوع سایت، تعداد کاربران همزمان، کش و حتی کیفیت هاست هست.

بسیاری از مقالات درباره این صحبت نمی‌کنن که چرا دو سایت وردپرسی با یک وب‌ سرور یکسان، نتایج کاملا متفاوتی می‌گیرن.

یا اینکه چطور نوع مدیریت برای تیم‌ های کوچک گاهی مهمتر از رکورد بنچمارک هست.

یک مقایسه حرفه‌ ای باید کمک کنه تا برای سناریوی خود تصمیم بگیرید، نه اینکه یک برنده قطعی معرفی کند.

اگه بخوایم جمع‌بندی ساده ای انجام بدیم:

در صورتی که انعطاف سنتی و سازگاری گسترده میخواید، Apache هنوز گزینه قدرتمندی هست.

وقتی هم ترافیک همزمان زیاد و معماری مدرن دارید، Nginx خیلی می‌درخشد.

و اگه وردپرس سنگین دارید و همزمان میخوایید با قوانین Apache راحت باشید، LiteSpeed انتخاب جذابیه.

و در نهایت، بعد اینکه متوجه شدیم وب سرور چیست ناگفته نماند انتخاب وب‌ سرور تصمیم یکبار برای همیشه نیست؛ تصمیمی متناسب با مرحله رشد شماست.

ممکنه امروز Apache کافی باشه، فردا با افزایش ترافیک به Nginx نیاز پیدا کنید، یا برای وردپرس پرترافیک سراغ LiteSpeed برید.

مهم اینه که با معیار تصمیم بگیرید، نه با توصیه‌ ها.

تفاوت LiteSpeed و Apache و Nginx یعنی شناختن سناریوی خود و انتخاب ابزاری که اصطکاک کم و ثبات بالا رو برای همان سناریو بسازد.

توصیه می‌کنیم به مقاله آشنایی با انواع هاست ها و قابلیت آن ها در بلاگ مایا هاست نیز سر بزنید.